Multimedijalna izložba “Pozicija identiteta u savremenoj realnosti”
SKCNS Fabrika, Bul. Despota Stefana 5, Novi Sad 29. i 30. novembra, 2024. godine Umetnici: Tijana Jevrić i László GálosVernissage: petak, 29. novembar, 19 – 21hPrateći program: subota, 30. novembar, 11 – 13 hAutori koncepta: Tijana Jevrić i Miloš FathAI konsultant: Miloš Fath Multimedijalna izložba (hologram, video projekcija, fotografija, performans) pod nazivom Pozicija identiteta u savremenoj realnosti odabrana na prvom javnom konkursu za sufinansiranje projekata koji doprinose razvoju kulture u skladu sa članstvom Grada Novog Sada u UNESCO mreži kreativnih gradova će se realizovati 29. i 30. novembra 2024. godine u SKCNS Fabrika, Bul. Despota Stefana 5. Autori izložbe su umetnici Tijana Jevrić i László Gálos (Budimpešta) u saradnji sa Milošem Fathom. Kustoskinja izložbe je istoričarka umetnosti Ksenija Marinković. Vernissage će se održati u SKCNS Fabrika u petak 29. novembra od 19 do 21 čas, nakon čega je planiran nastup DJ Vetas. U subotu 30. novembra od 11 do 13 časova u ambijentu izložbe će biti održan prateći program. Pozicija identiteta u savremenoj realnosti je multimedijalna i interdisciplinarna izložba sa pratećim programom koja kombinujući analognu fotografiju, performans, veštačku inteligenciju, video projekciju i hologram pokreće diskurs o položaju identiteta u savremenoj realnosti – od kulturnih mitologija na društvenim mrežama do ljudskog tela, njegovih senzacija i verovanja u odnosu na njih. Projekat nastoji da predstavi kulminaciju ljudskog odnosa prema sopstvenom identitetu i načina manipulacije identitetom putem društvenih normi, pritajenih želja i prikupljenih digitalnih informacija (digitalni otisak) koje dodatno pospešuju otuđenje od svega što nas čini individuama. Priče, koje su ključni deo ljudskog iskustva i koje se danas koriste kao oružje protiv individualne istine, subverzijom postaju kanal komunikacije poruke ovog umetničkog projekta. Izložba poziva na preispitivanje pozicije udobnosti i prepuštanja važećim kulturnim obrascima i tehnološkim protezama, bez predumišljaja otvara polje moguće slobode, i istovremeno fascinira medijskom raznovrsnošću. Kao što bi rekao Foucault, granice slobode često se formiraju kroz strukture koje obećavaju sigurnost, ali upravo u tom prostoru mogu se nazreti tragovi otpora i autonomije. ( Ksenija Marinković) U okviru pratećeg programa održaće se razgovor sa umetnicima Tijanom Jevrić, Milošem Fathom i Laslom Galošem i panel o manipulaciji identiteta u digitalnoj sferi. Panel diskusiju će voditi Vladan Joler, osnivač SHARE Fondacije, vizuelni umetnik, istraživač, profesor na Odseku za Nove medije Akademije umetnosti u Novom Sadu i Živa Stanojević, docent na katedri za Audiovizuelne medije na studijskom programu Animacija i vizuelni efekti pri Akademiji umetnosti u Novom Sadu. Prateći program će u prostoru Fabrike kroz prizmu istorijskog konteksta, filozofije i prakse približiti publici čovekov odnos sa tehnologijom, alatke manipulacije identiteta i nesvesne šablone koji su u velikoj meri prisutni u našem društvu. Tijana Jevrić je multimedijalna umetnica koja se bavi site-specific i audio-vizuelnim instalacijama, kao i hologramskim projekcijama. Završila je Nove likovne medije na Akademiji umetnosti u Novom Sadu, gde je osvojila stipendiju i nagradu za najbolji rad iz nove medijske umetnosti (2020). Njeni radovi su bili prikazani u prestižnim institucijama poput Muzeja savremene umetnosti Vojvodine, iKulturnog centra Srbije u Parizu i Festivala Ars Electronica u Lincu. Fokusira se na uticaj medijske kulture na društvo i virtuelni prostor. László Gálos je vizuelni umetnik i performer koji istražuje odnos između subjektivne i objektivne stvarnosti, kao i granice percepcije i saznanja. Od 2015. koristi mokro pločasti kolodijum u svojim fotografijama. Njegovi radovi su izlagani na brojnim samostalnim i grupnim izložbama širom sveta. U performansima istražuje interakciju fizičkog i virtuelnog sveta. Dobitnik je kreativne stipendije Nacionalnog kulturnog fonda Mađarske i nagrada na Bijenalu fotografije akta. Član je više umetničkih udruženja. Miloš Fath je audiovizuelni i performans umetnik iz Novog Sada, sa multidisciplinarnim pristupom, koji kombinuje vizuelnu umetnost, zvuk, tehnologiju, kulturologiju i misticizam. Njegov rad se fokusira na pripovedanje i kritičko istraživanje, sa akcentom na razmeni informacija i energije. Inspiraciju crpi iz kulturne mitologije, istorije i identiteta. Diplomirani je umetnik digitalnih medija na Akademiji umetnosti u Novom Sadu i realizovao je brojne projekte i izložbe. Multimedijalnu izložbu realizovala je organizacija BelArt Kontakt pod pokroviteljstvom Grada Novi Sada (UNESCO kreativni gradovi).
Jovan Soldatović (RS)/Kramar (AT): RODE
26. XI – 16. XII 2024. Kustoskinja: Svetlana Mladenov Kramarova zbirka Bele rode u dijalogu sa skulpturama Jovana Soldatovića Izložba RODE traga za vezom dve različite umetničke strategije, Kramarove okrenute istraživanju u polju fotografije i Soldatovićeve realizovane kroz skulptorske forme. Susret ova dva umetnička koncepta ukazuje na zajedničko poštovanje izduženih, elegantnih formi. Kramar to čini u svojim fotografijama posvećenim rodama. Bilo da fotografiše njih ili njihove simbole, predmete posvećene njima, fascinira ga vertikalno postavljena forma (roda koja stoji na jednoj nozi, uzdignutog izduženog vrata). Motive za svoje fotografije pronalazi u Austriji, Hrvatskoj, Srbiji, Rumuniji, Moldaviji, Mađarskoj i Poljskoj. Ideja vertikale je permanentno prisutna u delu vajara Jovana Soldatovića. Ona je dominantno i konsekventno zastupljena u celokupnom umetnikovom opusu ponajviše u njegovom poetsko metaforičkom pristupu temi čoveka i ljudske figure a u animalističkom opusu u figuri rode ili čaplje. Galerija BelArt izložbu realizuje u saradnji sa Austrijskim kulturnim forumom iz Beograda povodom obeležavanja rođendana jednog od najmarkantnijih umetničkih figura jugoslovenskog prostora druge polovine XX veka koji je svojim skulpturama trajno obeležio identitet Vojvodine i Novog Sada. Foto: Feđa Kiselički Jovan Soldatović (Čerević/Srbija, 1920 – Novi Sad, 2005), diplomirao na Akademiji za likovne umetnosti, vajarski odsek, u Beogradu 1948. godine u klasi profesora Tome Rosandića. Od 1949. do 1953. godine, radio je kao saradnik vajara-majstora Tome Rosandića u Državnoj majstorskoj radionici. Prvu samostalnu izložbu priredio je u Galeriji Grafičkog kolektiva u Beogradu 1952. godine. U Novi Sad se vratio 1953. godine, gde je po pozivu učestvovao u osnivanju vajarskog odseka Više pedagoške škole, u kojoj je i prvi profesor vajarstva. Učestvao je u osnivanju prvih ateljea na Petrovaradinskoj tvrđavi. Kao stipendista fonda “Moša Pijade”, 1965. godine, proveo je dva meseca u Londonu i Parizu. Do penzionisanja je bio vanredni profesora Akademije umetnosti u Novom Sadu. Dobitnik je brojnih nagrada i priznanja za svoj umetnički rad. Njegovi radovi nalaze se muzejima i privatnim kolekcijama u zemlji i svetu. Autor je velikog broja javnih skulptura i spomenika. KRAMAR (Beč/Austrija, 1971), studirao komunikologiju, istoriju i politiku u Beču, ali posle mnogo godina odustaje od studija. Konceptualni fotograf koji radi za različite umetničke, dizajnerske, kulturne i društvene institucije u Beču, Donjoj Austriji i Burgenlandu. Radi u mađunarodnim okvirima kao umetnik i autor. Balkanom putuje od ranih 1980-ih, prvo sa roditeljima, zatim samostalno, istražujući različite teme u zemljama „istočnog bloka“ i njihovim državama naslednicama, posebno u Moldaviji, Rumuniji, Bugarskoj i Srbiji. Živi i radi u Beču, Sabari (Austrija) i Tiraspolju (Moldavija) i ‘’na usputnim stanicama’’ između ova tri grada. Umetnik Kramar je 2021 pokrenuo projekat MUZEJ FISCHKI – STVAR ZA MNOGE kako bi se muzealizovala zbirka medija i predmeta, koje je sakupio. Kramar koristi slike i objekte nalik sadržajima starih muzejskih fioka kao zbirku i alat za pripovedanu priču i istorijski narativ. Storkland-Projekat počinje 2019. godine i još uvek traje. KRAMAR se zaljubio u bele rode i njihovu pojavu u različitim oblicima. Storkland priča o rodama koje je do sada sreo. Njegovi mediji su digitalna fotografija sa 50mm objektivom i sakupljenim predmetima. Iz ovih muzejskih fioka nastaje dijalog sa Jovanom Soldatovićem.
Postavka iz ciklusa “Iz riznice vojvođanske umetnosti”
Galerija Bel Art sa ponosom predstavlja novu postavku iz ciklusa “Iz riznice vojvođanske umetnosti”. Za ovu izložbu odabrana su dela devet najistaknutijih vojvođanskih umetnika koji su stvarali u drugoj polovini 20. veka – ona uključuje Milana Kečića, Ankicu Oprešnik, Boška Petrovića, Milana Kerca, Stevana Maksimovića, Branislava Vulekovića, Milivoja Nikolajevića, Milana Konjovića i Jovana Soldatovića – čija su imena nezaobilazna u istoriji umetnosti našeg područja. Iako dele sličnu generacijsku pripadnost, svako od njih je obogatio vojvođansku umetničku scenu svojim ličnim pečatom, uvodeći savremene estetske principe i povezujući lokalnu umetnost sa širokim tokovima jugoslovenskog slikarstva. Najstariji član grupe umetnika jeste Milan Konjović (1898-1993), koji se smatra jednim od najplodnijih srpskih slikara. Njegov bogat opus, ispunjen antologijskim delima, oblikovao je skoro ceo vek srpske likovne umetnosti. Kroz razne faze umetničkog razvoja, pejzaž postaje ključni izraz njegove kreativnosti dok stvara prepoznatljiv stil, obeležen ekspresionističkim temperamentom i raskošnom paletom boja. Na izložbi se nalazi i delo Boška Petrovića (1922-1982), jednog od najistaknutijih vojvođanskih slikara. Njegova svestranost obuhvata različite likovne discipline, uključujući mozaik, akvarel, crtež i kolaž, posebnu pažnju pridajući tapiseriji, čime je pokazao duboku umetničku posvećenost i angažovanu inovativnost. Milan Kečić (1910-1998) donosi radove inspirisane ravničarskim ambijentom, u kojima otkriva skrivene lepote prirode. Njegova sposobnost da u jednostavnim pejzažima prepozna složene emocije dovodi do izraza duboke povezanosti s okolinom. Sam umetnik je govorio da „postoji svet koji je slep za lepote ravnice, a slikaru se ravnica nudi u raznim vidovima. Ako se usudi da slika samo golu, uzoranu zemlju i nad njom visoko nebo, to je za njega najveći zort, izazov za teški likovni megdan“. Ankica Oprešnik (1919-2005) donosi autentičan izraz koji kritika naziva ekspresivnim lirizmom. Njena veština u tretmanu površine, linije i boje stvara sklad u grafičkim kompozicijama, ostavljajući snažan utisak na publiku. Njen suprug, Milan Kerac (1914-1980), predstavlja umetnika iz prve posleratne generacije, čiji su radovi obeleženi raznovrsnošću stilova, od impresionizma do asocijativnog ekspresionizma. Njegove slike, često prožete motivima bikova, nose sećanja iz detinjstva i duboko emoitvno preispitivanje. Jedini vajar među ovim autorima, Jovan Soldatović (1920-2005), poznat je po bronzanim skulpturama i javnim spomenicima. Njegova dela ne samo da oživljavaju značajne ličnosti, već postavljaju i duboka pitanja o identitetu i kolektivnoj svesti. Milivoje Nikolajević (1912-1988) predstavlja umetnika čiji je razvoj vodio od postimpresionizma do asocijativnih apstrakcija, očaravajući publiku svojom sposobnošću da zabeleži suštinske asocijacije prirode. Stevan Maksimović (1910-2002) nosi prepoznatljiv pečat prefinjenog lirizma, gde se strogoća i geometrijske forme prepliću s emotivnom snagom njegovih pejzaža i figuralnih kompozicija. Njegova dela transcendiraju deskripciju prirode, postajući vizuelni simboli i zvučne metafore.
“The world is a stage, the stage is a world” u Galeriji na Štrafti
Izložba radova mladog vizuelnog umetnika i kantautora Filipa Baloša otvorena je u „Galeriji na Štrafti“, na uglu Bulevara Mihajla Pupina i Pionirske ulice u Novom Sadu, sa radom “The World is a Stage, the Stage is a World“. Filip Baloš, rođen 2001. godine u Novom Sadu, dolazi iz muzičko dramske porodice u kojoj je od malih nogu razvio ljubav prema umetnosti. Još sa četiri godine, počeo je pokazivati interes ka slikarstvu i muzici. Kao mali, sa svojim bratom Boškom nastupao je na raznim muzičkim festivalima i učestvovao u mnogobrojnim predstavama. 2016. godine, upisao je srednju školu za dizajn, „Bogdan Šuput“. Bio je deo raznih grupnih izložbi i slikarskih kolonija. Od 2017. godine počeo je da se bavi pisanjem pesama i muzičkom produkcijom. U veoma kratkom periodu, uspeo je da izgradi svoj prepoznatljivi stil. U junu 2024. godine, Filip je postao diplomirani likovni umetnik nakon što je žavršio akademiju umetnosti u Novom Sadu, odsek slikarstvo. Kroz ovo delo Filip se osvrće na svoje rane umetničke uticaje i postavlja pitanja koja danas određuju njegov pristup, razvoj i put:\ Gluma je preobražaj, putovanje iz jednog bića u drugo, u kome su maske postale ključ slobode. Putem zamagljivanja identiteta, glumac razvija isti i oslobađa se suda kritičara – kao novorođena persona koju je šarlatan preuzeo, on ilustruje mit o umiranju i ponovnom rađanju čiji se prizori odigravaju iznova na pozornici ljudske podsvesti. Svaka uloga donosi novu snagu, dok se snaga umetnosti oslikava u slobodi koju pruža. Konačno, glumčeva je odgovornost da kada se predstava završi, na pozornici pred publikom skine masku i otkrije plodove svoje date slobode – da li je naposletku ostao svoj, sa lakoćom silovit i strastven? (Filip Baloš)
“Imaginarni susret” u Galeriji na Štrafti
Izložba mlade slikarke Anđele Kopanje je postavljena 17. juna u Galeriji na Štrafti (ugao Bulevara M. Pupina i Pionirske ulice). Rad Imaginarni susret može da se pogleda do 8. jula, kada će se Anđelin koncept proširiti i preseliti u Galeriju Akademije umetnosti kao deo ovogodišnjeg programa EXP Projekta sa kojim Galerija na Štrafti sarađuje u okviru mreže izlagačkih prostora pored Kulturnog centra Svilara i Šok Zadruge. Anđela Kopanja (1998. Novi Sad) je osnovne akademske studije slikarstva završila na Akademiji umetnosti u Novom Sadu 2021. godine, a zatim i master studije slikarstva na Fakultetu likovnih umetnosti u Beogradu 2023. godine. Trenutno je na prvoj godini doktorskih akademskih studija na istom fakultetu, gde je od nedavno stekla zvanje istraživač – saradnik u nastavi. Prezentovala je svoje radove na mnogobrojnim kolektivnim i pet samostalnih izložbi/projekata, od kojih izdvaja kolektivne izložbe Masterpieces IV u galeriji U10 i Zovem se sasvim obično u Paviljonu Cvijete Zuzorić, kao i samostalnu izložbu Just do u galeriji KvART BW i samostalni projekat (Party) time u Omladinskom kulturnom centru Opens. Bila je članica organizacionog tima Bijenala mladih 2022-23. Anđelina praksa obuhvata niz medija uključujući slikarstvo, fotografiju, video, svetlosne instalacije, objekte i zvuk. Živi i radi u Beogradu. Pored korišćenja tradicionalnih i savremenih medija u svoj rad često integrišem aktere iz polja muzike. Time želim da podstaknem osvešćivanje i prihvatanje disperzivne stvarnosti kao jedine realne u savremenom društvu. Inspiraciju crpim iz atmosfere noćnog kluba i u okviru tog konteksta gradim pojedinačne koncepte. U dosadašnjim radovima bavila sam se temama kao što su suočavanje pojedinca sa svakodnevnim pritiscima i sposobnost za samosvesnu aktivaciju čula kroz nadražaje. Kroz svoje radove istražujem interakciju čoveka i okoline, evocirajući kako ljudski um i telo reaguju na dinamičnost svakodnevice. Kreiram ambijentalne postavke koje često smeštam izvan galerijskih prostora, u kontekst industrijskih prostora i noćnih klubova. Pored korišćenja tradicionalnih i savremenih medija u svoj rad često integrišem aktere iz polja muzike. Time želim da podstaknem osvešćivanje i prihvatanje disperzivne stvarnosti kao jedine realne u savremenom društvu. Inspiraciju crpim iz atmosfere noćnog kluba i u okviru tog konteksta gradim pojedinačne koncepte. U dosadašnjim radovima bavila sam se temama kao što su suočavanje pojedinca sa svakodnevnim pritiscima i sposobnost za samosvesnu aktivaciju čula kroz nadražaje. Trenutno radim na projektu „Telo u transformaciji: Od rizika do adaptacije“ gde korišćenjem AI tehnologije istražujem reakcije i transformacije kroz prizmu ljudskog tela kao adaptivnog entiteta. Anđela Kopanja Ovu postavku organizuje Galerija Bel Art u saradnji sa Crvenim krstom Novog Sada. Intervju sa Anđelom Tvoji radovi obuhvataju različite medije i istražuju teme interakcije čoveka sa okruženjem i aktivacije čula. Kako su se ove teme razvijale tokom tvog umetničkog puta, od osnovnih do doktorskih studija? Teme koje se odnose na svakodnevni život zaokupirale su moju pažnju još od početka osnovnih studija. Moje interesovanje za analizu sopstvenog okruženja razvilo se prirodno, iz želje da se bavim temama koje su mi bliske i poznate kako bih mogla da budem dosledna sebi i svom stvaralačkom procesu. Selidba iz Novog Sada u Beograd pre početka master studija donela mi je lične promene i nove perspektive. Tokom master studija na Fakultetu likovnih umetnosti u Beogradu prvi put sam se susrela sa temom noćnog kluba, dok bih sada svoje delovanje definisala kao istraživanje podtema unutar ambijenta noćnog kluba. Ovaj okvir omogućava mi da istražujem teme kao što su identitet, uticaj savremenog društva na pojedinca, kao i pitanja nesigurnosti, pripadanja, poverenja, hrabrosti i bliskosti. U svom radu nastojim da prikažem senzacije koje su deo kolektivnog identiteta i te prikaze koristim kao osnovu za analizu različitih podtema. Ova tematska struktura omogućava mi da istražujem duboke i često kontradiktorne aspekte ljudskog iskustva. Takođe, kroz istraživanje tih podtema u kontekstu noćnog kluba, težim ka tome da osvetlim kako savremeno društvo oblikuje i redefiniše individualni identitet i međuljudske odnose. Kraj tradicionalnih i savremenih medija, često uključuješ i elemente iz muzičke sfere. Kako muzika i diverzitet doprinose narativu koji želiš da kreiraš u svom radu? Integracija tradicionalnih i savremenih medija u mom radu doprinosi stvaranju slojevitijeg narativa koji omogućava posetiocima izložbe da se povežu sa umetničkim radom na više nivoa. Korišćenjem različitih medija težim ka tome da probijem barijeru između posetioca i rada, stoga kreiram ambijentalne instalacije koje aktiviraju više čula. Muzički ili audio elementi doprinose emocionalnom i fizičkom doživljaju i time omogućavaju posetiocima da urone u atmosferu na način koji prevazilazi vizuelno. Svetlosne instalacije manipulišu prostorom i stvaraju fluidne slike koje mogu podstaći posetioce na razmišljanje o sopstenoj percepciji. Kroz povezivanje različitih oblasti dolazim do novih saznanja i rešenja, što me izuzetno uzbuđuje. Počevši od ličnog doživljaja, verujem da će se ljudi bolje i prirodnije povezati sa radom na ovaj način. “Imaginarni susret” istražuje teme sećanja i identiteta kroz svetlost i fluidne slike. Opiši proces konceptualizacije ovog projekta i kako utiče na percepciju stvarnosti kod gledalaca? “Imaginarni susret” istražuje teme sećanja i identiteta kroz svetlost i fluidne prikaze na slici, postavljajući ključno pitanje: “Šta zaista vidimo, a šta projektujemo iz sopstvene imaginacije?” Iako je slikarstvo moja osnova, uvek sam težila ka tome da istražim šta postoji izvan okvira platna. U ovom radu ponovo krećem od ličnog doživljaja i pokušavam da ga prepoznam u kolektivnom kontekstu. Svetlo ovde nije samo alat za osvetljavanje, već ravnopravni medij koji menja percepciju rada u celini i time simbolizuje koliko su naši identiteti podložni spoljašnjim uticajima – likovi na slici su fluidni, njihovi identiteti se menjaju i brišu pod uticajem svetlosnih promena. Inspirisana noćnim životom u klubovima, u radu želim da evociram atmosferu gde se granice između stvarnosti i iluzije brišu. Izazivanjem efemernog doživljaja u kontaktu sa radom, težim ka tome da otvorim mogućnost za refleksiju unutrašnjeg sveta pojedinca. Tvoja praksa često postavlja radove van tradicionalnih galerijskih prostora, poput industrijskih postavki i noćnih klubova. Kako izbor okruženja utiče na recepciju i interpretaciju tvog rada od strane gledalaca? U mom umetničkom radu istražujem kako delovanje izvan društveno nametnutih normi može proširiti perspektive i reinterpretirati granice umetnosti. Postavljam svoje radove u nekonvencionalne prostore poput noćnih klubova da bih videla kako različita okruženja utiču na doživljaj umetničkog dela. Intrigira me istraživanje delovanja izvan